برای دوخت ملحفه تشک یکنفره و دونفره “چند متر پارچه” بخریم؟

برای دوخت روتختی کشدار چند متر پارچه لازم است؟

جواب این سؤال فقط به یک عدد مشخص خلاصه نمی‌شود؛ چون عرض و طول تشک، ارتفاع آن، عرض طاقه پارچه و حتی مدلی که برای دوخت انتخاب می‌کنید، روی مقدار پارچه موردنیاز تأثیر می‌گذارد.یکی از اشتباه‌های رایج این است که فقط عرض تشک را در نظر بگیریم و مثلاً برای یک تشک دونفره بگوییم «دو و نیم متر پارچه کافی است». در عمل ممکن است عرض طاقه برای پوشاندن سطح تشک و دیواره‌ها کافی نباشد یا برای دوخت کش، لبه‌دوزی و برگشت پارچه زیر تشک با کمبود پارچه روبه‌رو شوید.

در این راهنما ابتدا ابعاد رایج تشک و تخت را می‌بینیم، بعد عرض طاقه پارچه‌های مناسب ملحفه را با هم مقایسه می‌کنیم و در نهایت به یک جدول کاربردی می‌رسیم که به شما می‌گوید برای هر سایز تشک، از چه پارچه‌ای و تقریباً چه مقدار پارچه بخرید.

۱. اول ابعاد تشک را دقیق اندازه بگیرید

قبل از اینکه بخواهید متراژ پارچه را حساب کنید، باید اندازه واقعی تشک را بدانید. در این بخش منظور از اندازه تشک، طول، عرض و ارتفاع خود تشک است، نه ابعاد ظاهری تخت. برای دوخت ملحفه کشدار، اندازه تشک اهمیت بیشتری دارد؛ چون پارچه باید علاوه بر سطح خواب، قسمت کناره‌های تشک را هم پوشش دهد.

برای اینکه موقع خرید پارچه دچار اشتباه نشوید، بهتر است متر را روی خود تشک بگذارید و سه اندازه را ثبت کنید:

• طول: فاصله سر تا انتهای تشک
• عرض: فاصله دو طرف تشک از سمت چپ تا راست
• ارتفاع: ضخامت تشک از سطح بالا تا قسمت زیرین

اگر هنوز اندازه تشک خودتان را نمی‌دانید، جدول زیر می‌تواند نقطه شروع خوبی برای تشخیص سایز باشد.

تشک کویین و کینگ دقیقاً چه سایزهایی هستند؟

در بازار ایران، وقتی درباره سایز Queen صحبت می‌کنیم، معمولاً منظور تشک ۱۶۰×۲۰۰ سانتی‌متر است و سایز King معمولاً ۱۸۰×۲۰۰ سانتی‌متر در نظر گرفته می‌شود. البته نام‌گذاری ممکن است بین بعضی برندها کمی متفاوت باشد؛ بنابراین برای دوخت ملحفه بهتر است همیشه به عدد واقعی عرض و طول تشک تکیه کنید، نه فقط عنوان Queen یا King.

ابعاد تشک مسافرتی یا تشک مهمان چند سانتیمتر است؟

برای تشک‌های مهمان و مسافرتی یک سایز کاملاً ثابت وجود ندارد و در بازار مدل‌های مختلف دیده می‌شود. با این حال، ۹۰×۲۰۰ سانتی‌متر یکی از ابعاد رایج برای تشک مهمان یک نفره است و می‌توان برای محاسبه ملحفه آن را مبنا قرار داد.
نمونه‌هایی با عرض کمتر مانند ۸۰ یا ۸۵ سانتی‌متر نیز وجود دارند، بنابراین اگر تشک زمینی شما متفاوت است، بهتر است قبل از برش، خود تشک را دقیق اندازه بگیرید.

۲.کدام پارچه و کدام عرض طاقه برای ملحفه مناسب‌تر است؟

بعد از مشخص شدن اندازه تشک، نوبت به انتخاب پارچه می‌رسد. اینجا یک نکته وجود دارد که خیلی وقت‌ها نادیده گرفته می‌شود: فقط جنس پارچه مهم نیست؛ عرض طاقه هم مستقیماً روی متراژ و حتی امکان دوخت ملحفه اثر دارد.

مثلاً ممکن است برای یک تشک کویین از نظر طول به دو و نیم متر پارچه احتیاج داشته باشید، اما پارچه‌ای که عرض ۱۵۰ سانتی‌متر دارد نتواند کل عرض تشک و دیواره‌های آن را یک‌تکه پوشش دهد. در چنین شرایطی باید پارچه را تکه‌دوزی کنید یا از طاقه عریض‌تر استفاده کنید.

۳. برای دوخت ملحفه کشدار چند متر پارچه لازم داریم؟

حالا به بخش اصلی ماجرا می‌رسیم. برای محاسبه متراژ، فقط طول تشک را حساب نکنید.
پارچه باید سطح بالایی تشک را بپوشاند، از دو طرف پایین بیاید و مقداری هم برای برگشت زیر تشک، دوخت کش و جای دوخت باقی بماند.

در جدول‌های زیر، محاسبات با فرض ارتفاع حدود ۲۵ سانتی‌متر انجام شده است.
برای برگشت پارچه زیر تشک نیز مقدار مناسبی در نظر گرفته شده تا پارچه بعد از دوخت،فقط لب‌به‌لب تشک نباشد.

جدول متراژ پارچه مورد نیاز برای ملحفه کشدار (با احتساب روبالشی)

بنابراین اگر بخواهیم جواب را خیلی ساده کنیم، برای یک ملحفه کشدار استاندارد که قرار است بدون دردسر و به شکل یک‌تکه دوخته شود، پارچه‌های عرض ۲۴۰ سانتی‌متر انتخاب بسیار راحت‌تری برای سایزهای بزرگ هستند. با این عرض، برای تشک‌های ۹۰، ۱۲۰، ۱۴۰ سانتی‌متری، حدود ۲٫۵ متر پارچه را می‌توان به عنوان مبنای خرید در نظر گرفت؛ و برای تشک های ۱۶۰ و ۱۸۰ ۳ متر مناسب است.
البته ارتفاع واقعی تشک و نوع برش می‌تواند این عدد را کمی جابه‌جا کند.

کدام پارچه برای کدام سایز تشک جواب می‌دهد؟

کاور تشک مهمان یا مسافرتی چقدر پارچه می‌خواهد؟

اگر قرار است برای یک تشک زمینی یا مسافرتی یک نفره با ابعاد حدود ۹۰×۲۰۰ سانتی‌متر ملحفه بدوزید، شرایط کمی ساده‌تر است؛ چون ارتفاع
بسیاری از این تشک‌ها از تشک‌های طبی کمتر است.

برای یک تشک مسافرتی ۹۰×۲۰۰، اگر بخواهید کاور زیپدار کیسه‌ای با یک روبالشی بدوزید حدود 2/5 متر پارچه با عرض طاقه 2 متر لازم دارید.

برای دوختن روبالشی ۵۰×۷۰ چقدر پارچه لازم داریم؟

اگر قرار است همراه ملحفه کشدار، روبالشی هم بدوزید، بهتر است پارچه موردنیاز آن را از ابتدا در محاسبه خرید لحاظ کنید. اندازه استانداردی که در اینجا مبنا قرار داده‌ایم ۵۰×۷۰ سانتی‌متر است.

مقدار دقیق پارچه به مدل روبالشی، نوع بستن آن و عرض طاقه بستگی دارد؛ اما برای یکمحاسبه کاربردی و خرید مطمئن می‌توانید حدود ۰٫۶ متر برای هر روبالشی از طاقه‌های عریض‌تر و حدود ۰٫۸۵ متر برای هر روبالشی از طاقه‌های ۱۵۰ سانتی‌متری در نظر بگیرید.

پس در نهایت برای دوخت ملحفه و روبالشی چقد پارچه بخریم؟

اگر هدف شما دوخت یک ملحفه کشدار به همراه روبالشی است، بهتر است به جای خرید دقیق و لب‌مرزی، مقدار کمی حاشیه امن هم در نظر بگیرید. اختلاف چند سانتی‌متری در ارتفاع تشک، اشتباه در برش یا یک پارگی کوچک می‌تواند باعث شود پارچه کم بیاورید.